Rola książki w życiu przedszkolaka

Rola książki w życiu przedszkolaka
opracowała mgr Łucja Walencik

Warunki, w jakich żyją współczesne rodziny sprawiają, że rodzice mają coraz mniej czasu dla swoich dzieci. Coraz mniej czasu spędzają na wspólnej zabawie. Niepokojący bywa fakt, że w wielu rodzinach telewizor i komputer zastąpił bardzo ważny dla najmłodszych sposób spędzania czasu, a mianowicie czytanie książek. Jeśli chcemy, aby nasze dzieci wyrosły na mądrych, dobrych i szczęśliwych ludzi – czytajmy dzieciom. Nawet coraz ciekawsze opracowania pozycji wydawniczych nie poprawiły sytuacji.
We współczesnym świecie brakuje nawyków czytelniczych, a przecież ładna, kolorowa książka, bogato ilustrowana przyciąga wzrok dziecka, zachęca do sięgania po nią i przeczytania. Książka bowiem dostarcza wiedzy o otaczającym świecie, uczy myślenia. Uczy twórczego spojrzenia na otaczającą rzeczywistość. W związku z tym książka powinna od najmłodszych lat towarzyszyć dziecku. Jest ona bowiem furtką do świata wyobraźni, tak bardzo potrzebnej od najmłodszych lat życia.
Czytanie książek jest dla dziecka nie tylko źródłem przyjemności, ale i rozrywki. Jest to forma aktywności, która obniża napięcie mięśniowe i relaksuje, szczególnie, kiedy jest to bajka relaksacyjna, nie wzbudzająca silnych emocji. Należy podkreślić, że kontakt z książką wpływa stymulująco na zmysły dziecka. Książka cieszy kolorowymi ilustracjami, pomaga poznawać otaczający świat, pomaga w kształtowaniu nowych wyobrażeń i pojęć, uczy rozumieć znaczenie pojęć. Głośne czytanie pozwala na przyswajanie pojęć, pomaga stosować je w mowie. Książka staje się dla dziecka droga do poznania środowiska przyrodniczego i społecznego. Przybliża również dziecku wiedzę o środowiskach, w których dzieci nie przebywają na co dzień lub przebywają sporadycznie.
Wiek przedszkolny, to niezwykły dla dziecka okres tworzenia trwałych nawyków, kształtowania procesów uczuciowych i poznawczych. Należałoby ten okres wykorzystać na wspólne zabawy z dzieckiem i częste czytanie książek. Dzięki słuchaniu książek dziecko uczy się naśladować dźwięki. Czytanie na głos niemowlęciu stymuluje rozwój mózgu, buduje trwałe skojarzenie czytania z przyjemnością, poczuciem bezpieczeństwa i więzi. W wieku przedszkolnym książka utrwala i systematyzuje pojęcia o otaczającym świecie, dostarcza nowych wiadomości, wzbogaca zasób pojęć, budzi zainteresowania poznawcze , rozbudza ciekawość świata, pomaga również zrozumieć siebie i innych.
Zadaniem przedszkola jest rozbudzenie zaciekawienia, zainteresowania dzieci literaturą. Jednak w czasach, w których żyjemy sukces wychowawczy przedszkola w dużej mierze zależy od współpracy z rodzicami.
Przedszkole powinno uzupełniać „domowe” czytanie, a tam, gdzie go nie ma, dać dziecku szansę codziennego kontaktu z literaturą. Nauczyć dziecko obcowania z literaturą w sposób refleksyjny, twórczy, rozbudzić zaciekawienie książką, nauczyć szacunku do książki, dlatego tak ważne jest głośne czytanie. Ma ono ogromne znaczenie, ponieważ:
- Buduje więź pomiędzy dorosłymi i dziećmi
- Zapewnia właściwy rozwój emocjonalny dziecka
- Rozwija język, pamięć, wyobraźnię
- Uczy myślenia
- Poprawia koncentrację
- Poszerza wiedzę i ułatwia naukę
- Uczy wartości moralnych
- Kształtuje nawyk czytania i zdobywania wiedzy potrzebnej w życiu
- W szybkim tempie pojawiają się nowe informacje, za którymi należy nadążać
- Czytanie chroni dziecko przed uzależnieniem od telewizji i komputera
Do czytania należy wybierać właściwe książki:
- Ciekawe
- Pisane poprawną polszczyzną
- Uczące racjonalnego myślenia
- Ukazujące pozytywne wzorce postępowania, dostosowane do wrażliwości dziecka
- Nie wywołujące lęków i niepokojów
- Budujące pozytywny stosunek do świata
- Książka powinna być dla dziecka ciekawa, zrozumiała, zgodna z jego zainteresowaniami
Aby dziecko mogło korzystać z książek w sposób twórczy, trzeba pomóc mu w dochodzeniu do samodzielnego wyboru tekstu, zachęcić do stawiania pytań i dzielenia się wrażeniami. W taki sposób rodzice i dzieci stają się aktywnymi partnerami podczas czytania, co sprawia obu stronom niesamowitą przyjemność. Początkowo źródłem emocji dla dziecka jest sytuacja czytania a dopiero później źródłem przeżyć staje się treść czytanej książki.
Tak więc czytelnictwo ma wiele zalet:
- Podnosi poziom rozwoju mowy
- Wpływa na rozwój procesów poznawczych, myślenia i strony emocjonalnych osobowości
- Rozwija wrażliwość estetyczną dziecka
- Czytanie książek wpływa na rozwój intelektualny (myślenie, pamięć i uwagę)
- Kształtuje wyobraźnię i postawę twórczą

Literatura:
1.Truskolaska J. „Wychować miłośnika książki czyli czytelnictwo i okolice”, Tychy 2007 r.
2.Szuman S., „Wpływ bajki na psychikę dziecka” Warszawa 1979 r.
3.Ratyńska H., „Rola książki i czasopisma w wychowaniu przedszkolnym”, W: Kultura literacka w przedszkolu, (red.) S. Frycie, I. Kaniowska – Lewańska, Warszawa 1988 r.



Przedszkolowo.pl logo